De boeken

Deze boeken kunt u bestellen via www.uitgeverijdonker.nl    

De correspondentie van Desiderius Erasmus | deel I tot en met V in cassette

Voor wie nog niet eerder een deel van de correspondentie heeft aangeschaft is dit een mooie gelegenheid om voor een gereduceerde prijs in het bezit te komen van de eerste vijf delen.
De brieven van Erasmus vertonen een verrassende veelzijdigheid, ze zijn niet alleen boeiend voor wie zich interesseert voor de Renaissance en het Humanisme, ook degenen die zich interesseren voor politieke ontwikkelingen in heel Europa komen ruimschoots aan hun trekken. Of de brieven van Erasmus nu venijnig of sarcastisch, vrolijk, uitgelaten of droevig en sentimenteel, ironisch, somber of zeurderig zijn, ze zijn altijd puntig en een genot om een te lezen.
Alle delen zijn genaaid gebonden in linnen band met stofomslag en leeslint en voorzien van een inleiding, notenapperaat, personenregister en lijst van correspondenten.
'Het is een geluk dat de brieven van Nederlands beroemste humanist eindelijk integraal worden uitgegeven. Ze behoren tot het waardevolste dat de Nederlandse beschavingsgeschiedenis heeft voortgebracht.' (Heleen Pott, NRC Handelsblad)

vijf delen in cassette / € 150,00

De correspondentie van Desiderius Erasmus I
De brieven 1 – 141

In dit eerste deel van de correspondentie is Erasmus al helemaal een man met een passie en een missie. Hij wil de wereld zuiveren van het barbarendom der Middeleeuwen, de klassieke oudheid in oude luister herstellen, het geloof ontdoen van alle franje en bijkomstigheden. Hij wil tijd en vrijheid om te studeren, heeft daarvoor beschermheren nodig, maar is niet van plan ook maar iets van zijn onafhankelijkheid prijs te geven. Als scherpzinnig debater weet hij te vleien waar dat gepast is, maar ontziet hij vriend noch vijand wanneer ze hem in zijn diepste overtuigingen kwetsen. Zijn eretitel: een onafhankelijk denker.

1e druk / 326 blz. / 16 x 24 cm / € 39,90

  
   
De correspondentie van Desiderius Erasmus II
De brieven 142 – 297

Erasmus verwerft in deze tijd een dominante positie als vorst van de letteren en van het christelijk humanisme. Hij maakt zich het Grieks eigen, schetst de basisgedachten van zijn christendom in het Handboek van de christensoldaat, vestigt zijn naam als geleerde met de prachtige uitgave van deAdagia, schrijft zijn Lof der zotheid, geeft de correspondentie van Hieronymus uit en legt de grondslag voor zijn uitgave van het Nieuwe Testament. Veel vertrouwelijke brieven aan zijn vrienden, veel voorwoorden voor zijn beschermheren. Uit deze brieven komt Erasmus naar voren als een zelfbewust man met een scherpe tong wanneer hij kritiek levert, maar ook als een warmvoelende vriend die nieuwsgierig is naar alles wat er in Engeland en op het vasteland gebeurt.

1e druk / 288 blz. / 16 x 24 cm / € 39,90

  
   
De correspondentie van Desiderius Erasmus III
De brieven 298 – 445

Deel 3 vangt aan in 1514. Erasmus, aangetrokken door de faam van uitgever Amerbach, gaat op weg naar Basel. Tot zijn grote verrassing wordt deze reis in de Duitse gebieden een ware triomftocht. Overal wordt hij ingehaald als de ware vorst der letteren en hij maakt - en wij met hem - een schare nieuwe vrienden: Froben, de opvolger van Amerbach, de drie zonen van Amerbach, Beatus Rhenanus, Jacob Wimpfeling, Zasius en talloze andere. Met al die mensen gaat hij een correspondentie aan die ons een diepgaand inzicht geeft in de wereld van het Duitse humanisme. Hij ontplooit vele activiteiten: een vertaling van het Nieuwe Testament in het Grieks en Latijn, een nieuwe, compleet herziene uitgave van de brieven van Hieronymus, vertalingen van Seneca en Cato. Hij probeert van de paus de nodige dispensaties te verkrijgen, ruziet met Maarten van Dorp over de Lof der zotheiden het nut van zijn arbeid aan het Nieuwe Testament en Hieronymus en begint een briefwisseling met de grootste Franse humanist Guillaume Budé. Kortom, ook dit deel van de correspondentie bruist van leven en activiteit.

1e druk / 308 blz. / 16 x 24 cm / € 39,90

  
   
De correspondentie van Desiderius Erasmus IV
De brieven 446 – 593

Deel 4 opent met een brief van Erasmus aan paus Leo x, gevolgd door een soort autobiografische schets aan de pauselijk secretaris. Met beide brieven beoogt Erasmus de fel begeerde dispensaties te krijgen. Deze worden hem uiteindelijk verleend. Hij wordt vrijgesproken van afvalligheid en excommunicatie, bevrijd van zijn kloostergeloften en gerechtigd om meer dan een prebende te aanvaarden en die om te zetten in een jaargeld. Hij is dan ook niet erg bereid om naar Frankrijk te vertrekken, waar Budé hem in naam van de koning heen tracht te lokken. Budé is een groot geleerde, maar hij heeft een ondoorgrondelijke, ingewikkelde stijl. Hij verwijt Erasmus te veel over futiliteiten te schrijven. Erasmus dient hem meesterlijk van repliek, want hij heeft er als raspedagoog een grote hekel aan de dingen nodeloos ingewikkeld te maken. En zo spreekt overal en steeds weer het gezonde verstand.

1e druk / 352 blz. / 16 x 24 cm / € 39,90

  
   

De correspondentie van Desiderius Erasmus V
De brieven 594 – 841

De correspondentie van deel 5 omvat de periode 1517 tot 1518. In juli 1517 keerde Erasmus terug naar Leuven, waar hij introk bij zijn oude vriend Jean Desmarais. Een paar maanden later verhuisde hij naar het College van de Lelie. Daar hoopte hij in zijn fraaie kamer, temidden van katheders waarop hij zijn folianten kon uitstallen, rustig te kunnen werken. Hij voelde zich er thuis, had er vele vrienden en was als vooraanstaand lid opgenomen in de theologische faculteit.
Toch ontbreekt de harde realiteit niet. Erasmus had in Leuven immers ook de nodige vijanden en - misschien erger - halfslachtige vrienden zoals Jean Briart d’Ath en Maarten van Dorp. Ook Edward Lee bezorgde Erasmus moeilijkheden. Erasmus had deze Engelsman in 1516 korte tijd ingewijd in het Grieks, maar moest al gauw constateren dat hij een adder aan de borst had gekoesterd. Lee ontpopte zich als een bijzonder ambitieus en kwaadaardig man. Hij begon van alle kanten kritiek te verzamelen op de geschriften van Erasmus en die heimelijk te publiceren. Als klap op de vuurpijl verscheen ook Luther op het toneel. Kortom, de rust die Erasmus gezocht had in Leuven, was ook maar betrekkelijk.

1e druk / 352 blz. / 16 x 24 cm / € 39,50

  

De correspondentie van Desiderius Erasmus VI
De brieven 842-992

Erasmus reisde in de zomer van 1518 van Leuven naar Bazel om een tweede druk van zijn uitgave van het Nieuwe Testament te verzorgen. Amper hersteld van een hardnekkige ziekte en nog vermoeid van het harde werken stapte hij in september op de boot om over de Rijn naar het noorden te reizen. Een brief aan Beatus Rhenanus geeft een gedetailleerd verslag wat zich onderweg voordeed, bijvoorbeeld toen het schip aanlegde in Boppard, bij Koblenz. De tolbeambte daar blijkt een liefhebber van Erasmus' boeken te zijn.
Dat niet iedereen hem welgezind is, wordt in dit deel steeds duidelijker. Een van zijn tegenstanders is de Engelsman Edward Lee. De grote Franse geleerde Guillaume Budé, ook in dit deel weer ongemeen scherp, is blij dat zich met Lee iemand anders aandient op wie Erasmus zijn humeurigheid kan botvieren. Budé weigert zich bij de bewonderaars te voegen, terwijl anderen er een lange reis voor over hebben om een keer de grote Erasmus te ontmoeten – iets waar de laatste overigens minder gelukkig mee is: laten ze toch zijn boeken lezen, dan leren ze hem beter kennen. Bovendien storen ze hem bij zijn werk.
Aan het eind van de periode die dit deel beslaat, op 27 juni 1519, begint de disputatie te Leipzig tussen Johannes Eck en Andreas Karlstadt en vervolgens ook Luther. Luther zelf richt zich op 28 maart 1519 voor het eerst tot Erasmus. Met zijn uitlatingen over de aflaathandel en de onverbloemde, opzettelijk deels in het Grieks geformuleerde kritiek op de alleenheerschappij van de paus lijkt Erasmus zich aan Luthers zijde te scharen, maar enkele maanden later benadrukt hij hem niet persoonlijk te kennen en zijn werk nog nauwelijks gelezen te hebben. De verdere ontwikkelingen zullen te volgen zijn in deel 7..

1e druk / 16 x 24 cm / € 39,50

  

De correspondentie van Desiderius Erasmus VII
De brieven 993-1121

In het najaar van 1519 werd duidelijk dat het optreden van Luther kon leiden tot een door Erasmus gevreesde kerkscheuring. In zijn brieven uit deze periode maakt Erasmus zijn positie tegenover Luther steeds vaker kenbaar. Hij brengt een scheiding aan tussen zijn eigen streven naar herstel van de geleerde beschaving – met inbegrip van de theologie – en de aanpassingen van de kerkelijke leer die Luther wilde. Voorts roept hij zowel Luther als de kerkelijke autoriteiten op met nuchterheid te werk te gaan. Van Luther betreurt hij de scherpe toon, maar hij verdedigt hem als een goed mens met oprechte intenties. Van de inhoud van Luthers leer houdt hij afstand, tegelijk benadrukkend dat er in de kerk ruimte dient te bestaan voor hervormingen. Bovenal eist Erasmus, zowel voor Luther als voor zichzelf, het recht op kerkelijke leerstellingen en praktijken ter discussie te stellen, en verzet hij zich met hand en tand tegen degenen die in elke discussie ketterij zien.
De spanningen rondom Luther zorgden voor een verslechtering in de relatie tussen Erasmus en de theologen uit zijn woonplaats Leuven. In 1520 ontstond een heuse controverse nadat Edward Lee, een Engelsman die in Leuven theologie studeerde, zijn kritiek op Erasmus' uitgave van het Nieuwe Testament had gepubliceerd. Erasmus had zijn verdediging snel klaar en regisseerde een reeks aanvallen op Lee van bevriende Duitse humanisten. In de vele brieven waarin Erasmus lucht geeft aan zijn ergernis over Lee, toont hij zich soms van zijn kleinmoedige kant en is hij nogal snel geneigd in de affaire – evenals in de ophef rondom Luther – een samenzwering te zien tegen het herstel van de geletterde beschaving dat door zijn toedoen was bereikt.

1e druk / 16 x 24 cm / € 39,50